|
E.E. CUMMINGS
Türkçesi: Nurullah KOLTAŞ
KADINIM
Harun, Ömer ve Üstad Hafız
sizin olsun solgun latif eşleriniz, sizin olsun hepten.
Daha bir şirin benimki herhangibirinizinkinden.
En mükemmel giysisinde
salınan Leylim, gün içre,
daha tuhaf bir şeydir
körpe Seba Melikesinden
kralıyla sabah gezinen.
Genç ve müşkül saatlerce
salınır leylim gün içre,
handiyse uyanık yeni alemde
narin leylim gezinir
çabuk bozulan dengesi
Bahar gizidir
(güzelliğiyle kardan dahi
kaçkın ve beceriklidir
salınır leylim, sürüklenir
ırağa, bir efsane gibi
belirsiz şafak sökerken
Nisan ayaklarıyla çiçekler gibi ani
Ve Mayısla dolar tüm bedeni)
—salınırken beceriksiz günde
leylim tamamen diridir,
bana kalsa daha da tuhaf
(bir şey daha çevik, daha tam bir şeydir)
Judea kralından bile
O ki endamlı keskin becerisiyle
dikkatle dansetmede
O ve Prenses Salomé
çılgın ayaklarıyla
Herod sessizliğinin gürültüsünde
çok önce.
Başını azıcık çevirse
bilirim tastamam ölüyüm işte:
hiç gezinmedi böyle bir gerdanda
Tristram’ın buseleri usulca,
Tristram, oynaşı güzel Isoud olan.
Ve leylim bana bir baksa
(gözleri iki cin gibi
sürgit eğlendiren birbirini)
bir peri bakışıyla,
belki birazcık da ani
(bazen de leylimin
umulmadık güzelliği gibi)
—nazarında ürker ruhum
geri geri (mucizedeki gibi
bir leyli, gözleri
kral atlarının öldüremeyeceği.)
Ama gülümserse leylim, sanki
saf bir şaşkınlık çiçeği
(çok taze bir çiçek,
bir çiçek çok narin, bir çiçek çok şevkli)
çiğle gevşemeye alışık bir titreme gibi
dünya genç ve dinçken
(bir çiçek bahar mevsimindeki
dünya delişmen
Ve Launcelot konuşurken Guenever’le,
bir çiçek asılan en kurşuni
sessizlikle dünya gençken
ve Diarmuid bakarken Grania’nın gözlerine.) Lakin geçiştirirse leylimin güzelliği suskuyla (bazen yaptığı gibi) yüzünün sessizliği fırtınalar koparır yüreğimde, Paris’in kanı gibi keskin ve istekli koparamaz böylesini Truvalı Helen’in güzelliği dahi: ne yanmıştır Lord Jason tamamen(olası olmayan şeyler içinde muzaffer, olası olmayan ölçüde) yüklenmek için Medea’nın kurtarıcı gözlerini; ne de bayılırken beyaz mısır günü Mısır’ın bedeniyle yatağa girdiği. Tüm o eşler güzelken daha bir şirin benimkisi. Ve eğer dile gelirse o narin şekliyle, en ücra fikrimi büyüler en atik parıltıyla tamamen ilahi berraklıkla çağıldayan şeyler usulca sürüklenirken; düpedüz ruhumu cezbeder kıvraklıktan beri Işıltılı boşluğun seğirişiyle, debelenişiyle tastamam kederin, keder ki kendinden geçirmede kimi günışığının becerikli değişiyle; itaatkar ruhum sükun bulur gizemli kat be kat şirinliğiyle; varlığımı kavurur uyuşuk ormanlarla şen şakrak, çarçabuk mistik, aylak üslubun tutkulu bendeleriyle (varlıklar masum ve tetikte varlıklar üzerlerine beceriklilikle üşengeç mucizelerin tesir ettiği) —açıkça tekzip eder aklımı derin sevgiyle her bir en sağır ve utangaç şeyle, sancısından beni azad eder yaşayan tüm yoğun şeylerin. Hiç böylesine şanslı olmamış ruhum (tüm şanslı ölülerin ve aşkların ötesinde) gizli aşikar onun tenhalığı üzre sırlar içre bir sır kokusu bir tavır çalar, lekesiz bir usareden bir tavır - (hareli bir dehşetle) onunla ruhum aşinadır bilmeye dokunaklı ani aşkmerdivenini titiz büyülü yaprakları her şeye özden merhametli, hazır ve nazır bilinçli Ses renginin aşkmerdiveni (sesi ki mukim berisinde canlı sihirli coşkun ve mutlak havuzunda hayalin; gizli yiyeceği yaprakları emsalsizce bulur beyaz gerçek pınarlar ötesinde, içkin şirin kuyular ötesinde, bir anda yeşertir zihninin içten çimenlerini) —şifahi aşkmerdiveni, hisseder her daim aşkın ve tutkulu hakiki (onu cevaplar mükemmelce) her şeyin ölü ve esrarengiz, her şeyin canlı ve eşsiz ayak sesini. (sultan ve Halife mecburdu eşlerini sevip mutlu etmeye, dünya genç ve delişmenken, Bağdat şehrinde- daha bir şirin benimki o leylilerin herhangi birinden. Bedeni en güzeli her şey aşka meyyalken muazzam süslü gül ve fildişinden. Kusursuz körpe başı yalnızca ölü ressamların seçtiği genç meleklerine (onlar ki bedenleri bir safta sitayişte çabuk zaferler içre geçen.) tutkulu ve şirin bir boğaz üzre yüzünün yabanıllığı yüzmekte, oradadır göz ve dudaklar —her daim buluşur ağzı üstünde kıvrımlı narin bir buse uzanır bir çiçek gibi (o anda işitilir gözlerde belli belirsiz bir kuş özlemli ve yeltek.) Fışkıran küçük mis kokulu omuzlardan, ateşli ve mükemmel, ayrıca okşamaya narin, şirin görmeye uysal ve taze bir ağaç gibi, kolları ışıl ışıl, düz ve şehvetli becerikli bileklerinde uçmayı hissettiren -leylimin en müstesna ve de en narin elleri (zambaklar gibi gülümseyip sinen) Her şeyin en naif ve en mükemmeli. (Her kim ki yola düşse Chaucer’in hikayesinde bilir ki bir çok şen şakrak eş dost bulur; güzelliğin eksik olmasını yeğler ne Gower efendiyle Confessio içre yürüme hevesindekiler ne de gitmeyi dileyenler Efendim Boccacio ile- kim ki kapısın çalar Marie ve Malore’un iyi korunan leydiler bulur güzellikleri hiçbir şeyin kirletemeyeceği. Bir görünse bana orada daha şirince bilinen, gülden, daha sakin bir çiçekten, Leylim, saçlarında üryan - umursamam ne o leydileri ne de ölüp yitenleri) Gitgide incelen her bir göğüs sert ve pürüzsüz Leylimin naşi bedeninden; sabah gibi bir zambağın bileceği, taçyaprakları dindirirken mahir kanın gizemli çilesini (ama kimi tutkulu ve erkenci çiçek çok kere kar gibi bildirecek senenin en mükemmel saadetini- her göğüs bir tomurcuk, okşanınca azıcık rayihasıyla kutlu kalır maşuk.) Beli en narininden menteşe bir şey şirin, bir şey büsbütün hayal; elimde sıcacık uzanmaya meyyal titreyen bir boyun belinin geniş vazosunu kavramak için (o ivedi vazo biriktirmede içene daha esritici bir şarap cennet üzümlerinin birleştiği dünya deliliğiyle)- bi kapı o girift bir saraya giden (üzerinde enfes sütunlar yükseldiği onlar ki geniş ve uylukları biçimli) tepesinde kutluluğu bir krallığın tastamam titreyen. Uylukları altında görünür bacaklar gururuymuş gibi dünya ecesinin: dolambaçlı bir şekilde tasrif edilen bedenin soluyan ismi altında (dahası enfes çatık kaşları hakkedilmiş büyük duyarlı dizler herhangi bir padişahı hoşnut edecek.) Her bir topuğu utangaç yücelikle; sanki görürsünüz diye minik ayrıksı ayak (eğer küçüklüğü akla ziyansa ne diye hataya düşmüş olsun sanatkar.) Dünya bir şarkı gibiyken altın bir kapı ardından işitilen, şair, bilge ve halife mecburken onları sevip memnun etmeye leyliler gözleri kıvrık ve uzun (dünya bir çiçek gibiyken Hafız, Ömer ve Harun Sevdiler eşlerini ay içre) —bezenmişler tuhafça gül ve fildişiyle leylim eğer üryan görünse bana büyülü bir ağaç olur sanki tenim; dudaklarının en naif ayrımında Baharın hıçkırışını işitir bedenim, ve en narin heceleriyle körpeleşir yaprakları mucizeyle. Aşk!-leylimin mayesi, bu yüzden her zaman ötesinde bu şiirin Ya da bir diğerinin kusursuz leyli ürküten kelimeleri bedeni, affet kurduğum dizeleri. Ve siz asla övmeyin eşlerinizi, siz dünyadaki en büyük aşıklar! Grania’nın kendisiyle tuhafça gittiği yatağa girdiği Mısır’ın, buseye boğduğu dudağını beyaz uyluklu Semiramis’in- asla övmeyin eşlerinizi, daha bir şirin bana benimkisi (sıkılgan hoş nazarından asla varolmayacak şeyler, kafdağı’nın mükemmel şeyleri, yeğin sakinleri; eşsiz ılık bedeninde apaçık yaşamaktadır gelip geçen tüm şirin kentler- şafak vakti tenindeki Ninova’nın kokularıdır, gün gelip geçerken gözlerinde Babil’in hıçkırıkları vardır.) Diarmuid, Paris ve Süleyman, Ömer, Harun ve Üstad Hafız, bana göre hepsi aynı eşlerinizin- sizin olsun eşleriniz. Aşındıran her şeyi şirince- Zaman! ıslanan dudakları üzerine dünya dengelenen bir an (sonuçsuz, pür onur, değerli parça tatlı gözyaşlarından) işaret eder ve kaybolur- sevimli şeyleri, çoğalan neşe ve affetmeye dair birisi hepsinden şirindir; uyak korkusudur ona dokunmak - yaşamın en narin deminde (dünya bir öyküyken kahkaha ve çiğden, bir uçuş, bir çiçek ve alevken, bir sürgün çabucak bükülen narinlik üzre) gezinirdi (usulca) bir ya da iki leyli, sanki çiçeklerin diktiği, tastamam salınırdı usulca narin leyliler düşten (dünya tembel, dünya yeni şirince güler ve severlerdi Narin ve körpe gözlerle leyliler, Bağdat şehrinde) Sizin olsun kadınlarınız Harun, Ömer ve Üstad Hafız ÖMER ERİNÇ RÜYA BURCU Şimdi burada Meleklerin gezindiği bu toprakta Omuzlarına bakma desem Kalbinin bahanesi olur Korkunun dölyatağına belenir gidersin Vahşi sulara çağmış yüreğinle Kalubela fısıldayan dağlıların yol alışına Yapayalnız varamazsın böyle Ateşten denizleri meşk eden rüya burcuna Elifba sadağını döndüren efendim Billurdan konvoyuna aşılanarak hilkatin Ayrıkotlarını yol ruhun yol ki Güncelin sandukasında çiğnenmesin aşk ‘Arada bir yerde’ Mühimmatı melâli kullanan şairim Öfkenin som baharına kaydolan tövbekâr gibi Dönüp göklere ağ kanatlanmakta olan rüyalara Dili metrukünden boşanan yağmurları anlat
|